Εργόσημο 2026: τι είναι, πόσο κοστίζει και τι μετράει για σύνταξη

Με μια ματιά

  • Το εργόσημο είναι επιταγή ειδικού τύπου (άρθρα 20 έως 24 Ν. 3863/2010, όπως ισχύουν μετά το άρθρο 74 Ν. 4144/2013) για όσους απασχολούνται με την ώρα ή την ημέρα: οικιακό προσωπικό, φύλαξη παιδιών, κηπουροί, καθαρισμός πολυκατοικιών, διανομείς φυλλαδίων, εργάτες γης.
  • Οι εισφορές είναι 25% της ονομαστικής αξίας στο εργόσημο τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ και 10% στο εργόσημο ΟΓΑ. Παρακρατούνται στην εξαργύρωση και ο εργαζόμενος εισπράττει το υπόλοιπο.
  • Το εκδίδει μόνο ο εργοδότης, σε ΕΛΤΑ και τράπεζες, με ελάχιστη αξία 5 €. Ισχύει 4 μήνες και το εξαργυρώνει μόνο ο εργαζόμενος με το ΑΜΚΑ του.
  • Οι εισφορές γίνονται ημέρες ασφάλισης, έως 25 τον μήνα και 300 τον χρόνο, και μετρούν για σύνταξη, περίθαλψη και επιδόματα.
  • Το ποσό το στέλνει ο e-ΕΦΚΑ στην ΑΑΔΕ και φορολογείται ως εισόδημα από μισθωτή εργασία, χωρίς παρακράτηση φόρου στην πηγή.

Το εργόσημο το ρωτούν στο γραφείο μας δύο διαφορετικοί άνθρωποι: η οικογένεια που θέλει να πληρώνει νόμιμα την καθαρίστρια ή τη νταντά, και ο εργαζόμενος που θέλει να ξέρει αν αυτά τα «ένσημα» θα του βγάλουν κάποτε σύνταξη. Ο οδηγός απαντά και στους δύο, με τα ποσοστά και τα όρια του 2026.

Στο τέλος θα ξέρετε τι αξία να γράψετε στο εργόσημο, πού το εκδίδετε, πώς μετρούν οι ημέρες ασφάλισης και τι θα δείτε στο Ε1.

Τι είναι το εργόσημο και ποιον αφορά;

Το εργόσημο είναι επιταγή ειδικού τύπου με την οποία ο εργοδότης πληρώνει και ταυτόχρονα ασφαλίζει εργαζόμενους που απασχολούνται περιστασιακά, με την ώρα ή την ημέρα, σε έναν ή περισσότερους εργοδότες. Το θέσπισε το άρθρο 20 του Ν. 3863/2010 και η σημερινή του μορφή προέρχεται από το άρθρο 74 του Ν. 4144/2013. Η αξία που αναγράφεται πάνω του περιλαμβάνει μαζί την αμοιβή και τις ασφαλιστικές εισφορές.

Υπάρχουν δύο είδη. Το εργόσημο τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, που όλοι λένε «εργόσημο ΙΚΑ», καλύπτει το προσωπικό που εργάζεται στο σπίτι του εργοδότη: οικιακές βοηθούς και καθαρίστριες, οδηγούς, κηπουρούς, φύλαξη και μεταφορά παιδιών, φροντίδα ηλικιωμένων ή ατόμων με αναπηρία, νοσηλευτική φροντίδα, μικροεπισκευές που δεν είναι οικοδομικές εργασίες, ιδιαίτερα μαθήματα και υπηρεσίες αισθητικής. Στο ίδιο εργόσημο εντάσσονται οι καθαριστές και κηπουροί κοινόχρηστων χώρων πολυκατοικιών που δεν ανήκουν σε εταιρεία, οι διανομείς διαφημιστικών φυλλαδίων και οι promoters. Το εργόσημο ΟΓΑ καλύπτει τους εργάτες γης και τους εποχικούς εργάτες από τρίτες χώρες.

Η φράση που κρίνει τα πάντα: «με την ώρα ή την ημέρα». Αν η ίδια καθαρίστρια δουλεύει στο κατάστημά σας και όχι στο σπίτι σας, το εργόσημο δεν επιτρέπεται· χρειάζεται κανονική πρόσληψη μέσω ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ. Αν απασχολείτε στο σπίτι σας άτομο με πλήρες ωράριο και σταθερό μηνιαίο μισθό, η ασφάλιση γίνεται με ΑΠΔ, αφού απογραφείτε ως εργοδότης οικιακού προσωπικού στον e-ΕΦΚΑ.

Η διαφορά εργόσημο και ένσημο: τα ένσημα είναι οι ημέρες ασφάλισης στον λογαριασμό σας στον e-ΕΦΚΑ. Το εργόσημο είναι ένας τρόπος να τις αποκτήσετε, όπως η ΑΠΔ για τους μισθωτούς.

Πόσο κοστίζει το εργόσημο το 2026 και ποιος πληρώνει τις εισφορές;

Το εργόσημο κοστίζει στον εργοδότη ακριβώς την ονομαστική του αξία. Μέσα σε αυτή βρίσκονται οι εισφορές: 25% για το εργόσημο τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ και 10% για το εργόσημο ΟΓΑ. Το ποσοστό παρακρατείται όταν ο εργαζόμενος το εξαργυρώνει, οπότε εισπράττει το 75% ή το 90% αντίστοιχα.

Σύμφωνα με το άρθρο 21 παρ. 1 του Ν. 3863/2010, το 25% μοιράζεται σε 14,45% για κύρια σύνταξη, 4,65% για παροχές ασθένειας σε είδος (ΕΟΠΥΥ), 0,86% για παροχές σε χρήμα, 4,32% για επικουρική ασφάλιση και 0,72% για τον τ. ΟΕΚ. Δεν υπάρχει άλλη εισφορά, δεν υποβάλλεται ΑΠΔ και δεν γίνεται καμία δήλωση στο ΕΡΓΑΝΗ.

Η πρακτική συνέπεια: αν συμφωνήσατε «50 € καθαρά τη φορά», δεν εκδίδετε εργόσημο 50 €, αλλά 50 × 1,333 = 66,65 € (στρογγυλά 67 €), για να εισπράξει ο εργαζόμενος το ποσό που είπατε.

Εργόσημο τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ Εργόσημο ΟΓΑ
Ποιους αφορά Οικιακό προσωπικό, φύλαξη παιδιών, κηπουροί, καθαρισμός πολυκατοικιών, διανομείς Εργάτες γης, εποχικοί εργάτες τρίτων χωρών, δακοκτονία
Παρακράτηση εισφορών 25% της ονομαστικής αξίας 10% της ονομαστικής αξίας
Καθαρό στον εργαζόμενο 75% 90%
Πώς μετρούν οι ημέρες Εισφορές ÷ 11,63 €, έως 25 ημέρες τον μήνα και 300 τον χρόνο Ετήσιο άθροισμα εργοσήμων ÷ 29,04 €, με ετήσια εκκαθάριση εισφορών
Ασφαλιστική ικανότητα Κανόνας μισθωτών: 50 ημέρες στο προηγούμενο έτος 150 ημέρες στο προηγούμενο έτος και εξοφλημένες εκκαθαρίσεις
Επίδομα ασθένειας σε χρήμα Ναι, με 120 ημέρες ασφάλισης Όχι, όταν η αμοιβή είναι αποκλειστικά με εργόσημο

Για το «κατώτατο εργόσημο» δεν υπάρχει ειδική διάταξη πέρα από την ελάχιστη αξία των 5 €. Υπάρχει όμως το νόμιμο κατώτατο ημερομίσθιο, που από 1 Απριλίου 2026 είναι 41,09 € (ΚΥΑ 8934/27-3-2026, ΦΕΚ Β’ 1759). Στο γραφείο μας προτείνουμε τη συντηρητική λύση: για πλήρη ημέρα εργασίας συμφωνήστε καθαρό ημερομίσθιο τουλάχιστον 41,09 € και εκδώστε εργόσημο 41,09 ÷ 0,75 = 54,79 €.

Εργόσημο στην πράξη: πέντε σημεία οργάνωσης και ελέγχου.
Εργόσημο στην πράξη. Οι προϋποθέσεις και οι εξαιρέσεις αναλύονται στο άρθρο.

Πώς δηλώνω το εργόσημο: έκδοση και εξαργύρωση βήμα βήμα

Το εργόσημο δεν «δηλώνεται» κάπου ξεχωριστά. Η έκδοσή του από τον εργοδότη και η εξαργύρωσή του από τον εργαζόμενο είναι η δήλωση: τα στοιχεία περνούν αυτόματα στον e-ΕΦΚΑ και από εκεί στην ΑΑΔΕ. Τα δικαιολογητικά για εργόσημο είναι δύο.

  1. Συγκεντρώστε το ΑΜΚΑ και τον ΑΦΜ σας και το ΑΜΚΑ του εργαζομένου. Χωρίς ΑΜΚΑ δεν εκδίδεται.
  2. Υπολογίστε την ονομαστική αξία: καθαρή αμοιβή × 1,333 για το εργόσημο ΙΚΑ, καθαρή αμοιβή ÷ 0,90 για το εργόσημο ΟΓΑ.
  3. Εκδώστε το σε κατάστημα ΕΛΤΑ ή τράπεζας, ή από ΑΤΜ και web banking όπου η τράπεζα το προσφέρει, πληρώνοντας την ονομαστική αξία.
  4. Παραδώστε το απόκομμα του εργαζομένου και κρατήστε το δικό σας υπογεγραμμένο· είναι η μόνη απόδειξη.
  5. Ο εργαζόμενος το εξαργυρώνει με το ΑΜΚΑ του σε ΕΛΤΑ ή τράπεζα μέσα σε 4 μήνες από την έκδοση, σε μετρητά ή με πίστωση λογαριασμού. Εκεί γίνεται η παρακράτηση.
  6. Αν δεν εξαργυρωθεί, το ακυρώνετε μέσα σε 3 μήνες από την έκδοση και παίρνετε πίσω την αξία, με τα δύο αποκόμματα. Μετά το τετράμηνο ακυρώνεται αυτόματα και η επιστροφή ζητείται από τον e-ΕΦΚΑ.
  7. Ο εργάτης γης που πληρώνεται για πρώτη φορά με εργόσημο υποβάλλει αίτηση απογραφής στο υποκατάστημα του e-ΕΦΚΑ του τόπου κατοικίας του μετά την πρώτη εξαργύρωση.
  8. Φυλάξτε τα αποκόμματα μέχρι να δείτε τις ημέρες στον Ατομικό Λογαριασμό Ασφάλισης.

Το εργόσημο είναι συντάξιμο; Πώς μετρούν οι ημέρες ασφάλισης

Ναι, το εργόσημο είναι συντάξιμο. Οι εισφορές που παρακρατούνται μετατρέπονται σε ημέρες ασφάλισης στον e-ΕΦΚΑ και μετρούν για σύνταξη όπως οι ημέρες από ΑΠΔ, με ανώτατο όριο 25 ημέρες τον μήνα και 300 τον χρόνο. Οι ημέρες πιστώνονται στον μήνα εξαργύρωσης, όχι στον μήνα που έγινε η δουλειά.

Για το εργόσημο ΙΚΑ, το άρθρο 21 παρ. 2 του Ν. 3863/2010 διαιρεί τις εισφορές με το ποσό εισφορών που αντιστοιχεί στο ημερομίσθιο ανειδίκευτου εργάτη της 31.12.2011 (33,57 €). Η εγκύκλιος ΙΚΑ 43/2013 το μετέτρεψε σε συντελεστή 11,63 € (33,57 € × 34,65%): κάθε 11,63 € εισφορών είναι μία ημέρα ασφάλισης.

Παράδειγμα: Ας υποθέσουμε ότι συμφωνείτε με την οικιακή βοηθό 375 € καθαρά τον μήνα για δέκα πρωινά. Εκδίδετε εργόσημο 375 × 1,333 = 499,88 €, δηλαδή 500 €. Στην εξαργύρωση παρακρατούνται 500 × 25% = 125 € και η βοηθός εισπράττει 375 €. Οι 125 € εισφορών δίνουν 125 ÷ 11,63 = 10,75, δηλαδή περίπου 10 ημέρες ασφάλισης τον μήνα. Σε δώδεκα τέτοιους μήνες μαζεύει γύρω στις 120 ημέρες, όχι 300.

Για τον εργάτη γης ο λογαριασμός γίνεται μία φορά τον χρόνο, με την εγκύκλιο e-ΕΦΚΑ 42/2021. Το σύνολο των εργοσήμων της χρονιάς διαιρείται με 29,04 € και δίνει ημέρες εργασίας. Με 150 ημέρες και πάνω, ο εργάτης ασφαλίζεται για ολόκληρο το έτος αν ήταν ασφαλισμένος και την προηγούμενη χρονιά, αλλιώς από τον μήνα της πρώτης εξαργύρωσης. Με λιγότερες από 150, οι ημέρες διαιρούνται με το 25 και δίνουν μήνες, μέχρι έξι τον χρόνο. Ο e-ΕΦΚΑ συγκρίνει μετά το 10% που παρακρατήθηκε με την ελάχιστη μηνιαία εισφορά της 1ης κατηγορίας αγροτών, που για το 2026 είναι 149,27 €. Αν λείπουν χρήματα, βγαίνει χρεωστικό υπόλοιπο σε πέντε μηνιαίες δόσεις· αν περισσεύουν, δεν επιστρέφονται.

Από τις 24 Φεβρουαρίου 2026 το εργόσημο ΟΓΑ λειτουργεί στο νέο Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα του e-ΕΦΚΑ, όπου ο εργάτης γης βλέπει συγκεντρωτικά τα εργόσημα, τον χρόνο ασφάλισης και το αποτέλεσμα της εκκαθάρισης. Για το εργόσημο ΙΚΑ, οι ημέρες εμφανίζονται στον Ατομικό Λογαριασμό Ασφάλισης στις ηλεκτρονικές υπηρεσίες του e-ΕΦΚΑ. Αν πλησιάζετε στη συνταξιοδότηση, αντιπαραβάλετέ τις με τα αποκόμματα πριν υποβάλετε αίτηση συνταξιοδότησης.

Τι κερδίζει ο εργαζόμενος: ασφαλιστική ικανότητα και επιδόματα

Ο εργαζόμενος με εργόσημο αποκτά ασφαλιστική ικανότητα, δηλαδή δικαίωμα περίθαλψης, όταν συμπληρώσει τις ημέρες που ζητά ο e-ΕΦΚΑ κάθε χρόνο. Για τους μισθωτούς η εγκύκλιος e-ΕΦΚΑ 7/2025 ορίζει 50 ημέρες ασφάλισης στο προηγούμενο έτος ή στο τελευταίο δωδεκάμηνο. Για τους εργάτες γης η ίδια εγκύκλιος ζητά 150 ημέρες στο προηγούμενο έτος και εξοφλημένες εκκαθαρίσεις.

Για επίδομα ασθένειας σε χρήμα χρειάζονται 120 ημέρες ασφάλισης στο προηγούμενο έτος ή δεκαπεντάμηνο, και για επίδομα μητρότητας 200 ημέρες στη διετία πριν τον τοκετό. Ο εργάτης γης που αμείβεται αποκλειστικά με εργόσημο δεν δικαιούται επίδομα ασθένειας. Στα εισοδηματικά κριτήρια των κοινωνικών επιδομάτων το εισόδημα από εργόσημο μετρά κανονικά.

Πώς δηλώνεται το εργόσημο στη φορολογική δήλωση;

Το εισόδημα από εργόσημο το στέλνει στην ΑΑΔΕ ο e-ΕΦΚΑ, όχι ο εργοδότης, με τον κωδικό εισοδήματος 14 «Αμοιβές από παροχή εργασίας με εργόσημο» του αρχείου βεβαιώσεων αποδοχών. Φορολογείται ως εισόδημα από μισθωτή εργασία, με την κλίμακα του άρθρου 15 και τη μείωση φόρου του άρθρου 16 του Ν. 4172/2013, και εμφανίζεται προσυμπληρωμένο στο Ε1.

Το σημείο που ξαφνιάζει: στο εργόσημο δεν γίνεται παρακράτηση φόρου εισοδήματος. Αν ο εργαζόμενος έχει και άλλα εισοδήματα ή ξεπερνά το αφορολόγητο, ο φόρος βγαίνει ολόκληρος στο εκκαθαριστικό. Στο γραφείο μας ελέγχουμε κάθε άνοιξη ότι το προσυμπληρωμένο ποσό συμφωνεί με τα αποκόμματα, γιατί οι διαφορές διορθώνονται μόνο μέσω e-ΕΦΚΑ, πριν την υποβολή της φορολογικής δήλωσης.

Για τον ιδιώτη εργοδότη το εργόσημο δεν είναι εκπιπτόμενη δαπάνη και δεν δηλώνεται πουθενά στο Ε1. Για τον αγρότη εργοδότη η αξία των εργοσήμων ΟΓΑ καταχωρίζεται στα έξοδα της αγροτικής εκμετάλλευσης.

Τα λάθη που βλέπουμε πιο συχνά

Το πρώτο και πιο συχνό: ο εργοδότης εκδίδει εργόσημο ίσο με το καθαρό που συμφώνησε. Ο εργαζόμενος εισπράττει 25% λιγότερα και η σχέση χαλάει. Η λύση είναι ο πολλαπλασιασμός με 1,333 πριν πάτε στο ΕΛΤΑ.

Το δεύτερο: εργόσημα που ξεχνιούνται στο συρτάρι. Μετά τους 4 μήνες δεν εξαργυρώνονται, οι ημέρες χάνονται και η επιστροφή των χρημάτων θέλει αίτηση στον e-ΕΦΚΑ.

Το τρίτο κοστίζει ακριβά: εργόσημο για εργαζόμενο που δουλεύει στην επιχείρηση. Η καθαρίστρια του γραφείου, ο βοηθός στο μαγαζί, ο σερβιτόρος του Σαββατοκύριακου δεν καλύπτονται. Σε έλεγχο της Επιθεώρησης Εργασίας λογίζονται ως αδήλωτη εργασία, με πρόστιμο 10.500 € ανά εργαζόμενο.

Τέταρτο: ο εργάτης γης που εξαργυρώνει εργόσημα επί χρόνια χωρίς να έχει απογραφεί στον e-ΕΦΚΑ. Η εκκαθάριση δεν τρέχει και η ασφαλιστική ικανότητα κολλάει.

Πέμπτο: κανείς δεν κοιτάζει το προσυμπληρωμένο ποσό στο Ε1. Εργόσημο Δεκεμβρίου που εξαργυρώθηκε τον Ιανουάριο μετακινεί εισόδημα στο επόμενο έτος.

Πότε χρειάζεστε λογιστή για το εργόσημο;

Αν είστε νοικοκυριό με μία καθαρίστρια δύο φορές τον μήνα, το χειρίζεστε μόνοι σας. Ο κανόνας του 1,333, ένα ΕΛΤΑ και ένα ντοσιέ με τα αποκόμματα αρκούν.

Χρειάζεστε λογιστή όταν απασχολείτε άτομο με πλήρες ωράριο στο σπίτι (απογραφή εργοδότη, ΑΠΔ, μισθοδοσία), όταν είστε αγρότης με πολλούς εργάτες και θέλετε σωστή εκκαθάριση και έξοδα στο Ε3, όταν ο εργαζόμενος πλησιάζει σε σύνταξη και μετράει κάθε ημέρα, ή όταν στο Ε1 συναντιούνται εργόσημο, μισθός και επιδόματα.

Συχνές ερωτήσεις

Πόσο κοστίζει το εργόσημο;

Όσο γράφει πάνω του. Ο εργοδότης πληρώνει την ονομαστική αξία στο ΕΛΤΑ ή στην τράπεζα και τίποτα άλλο. Μέσα σε αυτή περιλαμβάνονται οι εισφορές 25% (εργόσημο ΙΚΑ) ή 10% (εργόσημο ΟΓΑ). Για να εισπράξει ο εργαζόμενος 100 € καθαρά, το εργόσημο ΙΚΑ πρέπει να είναι 133,33 €.

Ποιος πληρώνει τις εισφορές του εργοσήμου;

Στην ουσία ο εργοδότης, επειδή οι εισφορές είναι ενσωματωμένες στην αξία που αγοράζει. Τυπικά παρακρατούνται από τον εργαζόμενο στην εξαργύρωση και καλύπτουν εισφορές εργοδότη και εργαζομένου μαζί. Δεν υπάρχει πρόσθετη εργοδοτική εισφορά, ΑΠΔ ή δήλωση στο ΕΡΓΑΝΗ.

Το εργόσημο είναι συντάξιμο;

Ναι. Οι εισφορές του εργοσήμου ΙΚΑ γίνονται ημέρες ασφάλισης (περίπου μία ανά 11,63 € εισφορών, έως 25 τον μήνα και 300 τον χρόνο) που μετρούν για σύνταξη όπως κάθε ένσημο. Οι εργάτες γης αποκτούν χρόνο ασφάλισης με την ετήσια εκκαθάριση του e-ΕΦΚΑ.

Πώς παίρνει τα χρήματα ο εργαζόμενος;

Πηγαίνει με το απόκομμα και το ΑΜΚΑ του σε ΕΛΤΑ ή τράπεζα μέσα σε 4 μήνες από την έκδοση και εισπράττει την αξία μείον τις εισφορές, σε μετρητά ή με πίστωση στον λογαριασμό του. Μόνο ο δικαιούχος μπορεί να το εξαργυρώσει.

Μπορώ να δηλώσω τη βοηθό μου μόνο με εργόσημο;

Ναι, εφόσον εργάζεται στο σπίτι σας και αμείβεται με την ώρα ή την ημέρα, ακόμη κι αν έρχεται κάθε εβδομάδα. Αν έχει πλήρες ωράριο και μηνιαίο μισθό, κατά κανόνα απογράφεστε ως εργοδότης στον e-ΕΦΚΑ και υποβάλλετε ΑΠΔ.

Πού βλέπω τα ένσημα από εργόσημο;

Στον Ατομικό Λογαριασμό Ασφάλισης στις ηλεκτρονικές υπηρεσίες του e-ΕΦΚΑ, με κωδικούς TAXISnet, στον μήνα εξαργύρωσης κάθε εργοσήμου. Οι εργάτες γης βλέπουν εργόσημα, χρόνο ασφάλισης και εκκαθάριση στο νέο σύστημα του e-ΕΦΚΑ που λειτουργεί από τις 24 Φεβρουαρίου 2026.

Θέλετε να το δούμε μαζί;

Αν δεν είστε σίγουροι αν η περίπτωσή σας χωράει στο εργόσημο ή θέλει ΑΠΔ, ή θέλετε να μετρήσουμε πόσες ημέρες ασφάλισης έχουν πιστωθεί, κλείστε ραντεβού με το γραφείο μας στον Άγιο Δημήτριο. Έχετε μαζί σας τα αποκόμματα της τελευταίας χρονιάς και τους κωδικούς TAXISnet. Τηλέφωνο 210 992 8604, email hello@sk-advisors.gr.

Πηγές